1. Ik ben zwanger! Wat moet ik allemaal regelen?

Op de meeste zwangerschapssites, maar ook bij de meeste kraamzorgbureaus, vind je uitgebreide checklists. Hieronder alvast de belangrijkste ‘things to do’:

  • Start, als je dat nog niet deed, met het slikken van foliumzuur 0,4mg.
  • Maak een afspraak bij ons voor je eerste controle rond 8-9 weken zwangerschap (gerekend vanaf de eerste dag van je menstruatie).
  • Vraag kraamhulp aan. Doe dit bij voorkeur voor het einde van je derde maand zwangerschap.
  • Ben je niet getrouwd? Vul dan, samen met je partner, bij de gemeente een erkenningsformulier in. Je kunt dit het beste doen voordat je 24 weken zwanger bent.
  • Wil je in het ziekenhuis bevallen? Wij doen poliklinische bevallingen in het Sint Franciscus Gasthuiste Rotterdam en in het Lange Land Ziekenhuis te Zoetermeer.
  • Je kunt je aanmelden voor een zwangerschapscursus, zoals zwangerschapsgym, yoga of zwangerschapszwemmen.
  • Indien je je kind naar een kinderdagverblijf wilt brengen, meld je er dan op tijd aan.
  • Vraag een kraampakket aan bij je zorgverzekeraar. Deze wordt doorgaans in de zevende maand van je zwangerschap doorgestuurd.
  • Zorg dat je rond de 37 weken zwangerschap bedverhogers onder je bed hebt staan, ook als je poliklinisch wilt gaan bevallen. Deze zijn verkrijgbaar bij de MediCorner in Bergschenhoek.
    Zet vanaf de 37e week een ‘ziekenhuiskoffer’ klaar, ook als je van plan bent om thuis te bevallen.
  • Als je borstvoeding wilt geven, is het verstandig je daarop goed voor te bereiden. Lees erover in boeken of op websites zoals www.borstvoeding.nl. of www.borstvoedingnatuurlijk.nl. Er zijn ook regelmatig voorlichtingsavonden op onze praktijk. Deze worden verzorgd door lactatiedeskundige Cora Moerman. Vraag ons naar de mogelijkheden.

2. Mijn vorige bevalling is begeleid door de gynaecoloog. Moet ik daar nu direct heen voor de begeleiding van mijn zwangerschap?

Nee, dat is niet nodig. Heb je bijvoorbeeld bij je eerste bevalling een vacuümextractie gehad, dan kun je de volgende zwangerschap en bevalling gewoon bij de verloskundige onder controle. Heb je een keizersnede gehad, kun je tot 36 weken bij ons onder controle. Daarna neemt de gynaecoloog de zorg over. Mocht er onduidelijkheid zijn over wie je gaat begeleiden, bel ons gerust.

3. Waarom moet ik bloedprikken tijdens de zwangerschap?

Bloedprikken in de zwangerschap hoort erbij. Dit is nodig om de gezondheid van jou en je kind te controleren en te waarborgen. Meestal moet je twee keer bloedprikken: na de eerste controle en rond dertig weken zwangerschap. Wij laten je tijdens de controleafspraken weten wanneer en waar je kunt bloedprikken.

4. Wat is een nekplooimeting?

De nekplooimeting is een onderdeel van de combinatietest en is het meest betrouwbaar tussen de 11e en 13e week van de zwangerschap. Tijdens dit onderzoek wordt de dikte van de nekplooi van de baby met behulp van een echo gemeten. Een verdikte nekplooi kan een aanwijzing zijn voor een afwijking (bv. het Syndroom van Down).

5. Wat is een combinatietest?

Bij deze test wordt de nekplooimeting gecombineerd met een vroege bloedtest. Deze gecombineerde test berekent de kans op een kind met een chromosoomafwijking, zoals het Syndroom van Down (trisomie 21) en trisomie 13 + 18. Indien de kans 1:200 is of hoger (bijvoorbeeld 1:100 of 1:50 of 1:2), dan spreekt men van een verhoogde kans en wordt vervolgonderzoek aangeboden. Jij en je partner bepalen zelf of je deze test en/of vervolgonderzoek laat verrichten. Vervolgonderzoek bestaat uit: NIPT, vlokkentest of vruchtwaterpunctie. Iedereen mag de combinatietest laten uitvoeren, maar deze test wordt alleen vergoed als er een medische reden voor is.

6. Wat is de NIPT?

NIPT is een nieuwe test, die vanaf 1 april 2014 als proef in Nederland beschikbaar is binnen de TRIDENT-studie. In deze proefperiode wordt de test aangeboden aan vrouwen die op basis van de combinatietest een verhoogde kans hebben op een kind met een trisomie 21 (syndroom van Down), 18 of 13.
Bij de NIPT wordt bloed afgenomen bij de moeder (ongeveer 3 buisjes). In het bloed van de moeder is ook erfelijk materiaal (DNA) van het kind aanwezig. Het bloed wordt gebruikt om in het laboratorium te testen of er teveel DNA van de chromosomen 21, 18 of 13 aanwezig is. Teveel DNA van deze chromosomen is een sterke aanwijzing voor trisomie 21, 18 of 13 bij het ongeboren kind. NIPT biedt geen 100% zekerheid.
Uit buitenlands onderzoek blijkt dat de test bij zwangere vrouwen met een verhoogde kans na de combinatietest het volgende kan aantonen:
– meer dan 99 op de 100 (99%) van de ongeboren kinderen met trisomie 21
– 97 op de 100 (97%) van de ongeboren kinderen met trisomie 18
– 92 op de 100 (92%) van de ongeboren kinderen trisomie 13.
De NIPT test kan vanaf tien weken zwangerschap worden gedaan. In de meeste gevallen zal dit later in de zwangerschap zijn omdat NIPT pas wordt aangeboden bij een verhoogde kans op een trisomie na de combinatietest. De uitslag van de NIPT krijg je binnen tien tot vijftien werkdagen, schriftelijk of per telefoon, of desgewenst op de polikliniek.

7. Wat is een vlokkentest?

Een vlokkentest is een onderzoek waarbij chromosomale afwijkingen (onder andere trisomie 21) worden opgespoord. Via de buik of de vagina wordt wat weefsel van de moederkoek (placenta) weggenomen. Dit gebeurt bij een zwangerschapsduur van negen tot veertien weken. Het weefsel wordt onderzocht op chromosoomafwijkingen. De vlokkentest geeft geen informatie over een open rug of open schedel. De uitslag van het chromosoomonderzoek is meestal binnen tien dagen bekend. Het risico op een miskraam als gevolg van de vlokkentest is 0,5-1%. De vlokkentest wordt alleen uitgevoerd op indicatie en wordt dus vergoed door de zorgverzekering.

8. Wat is een vruchtwaterpunctie?

Een vruchtwaterpunctie is een onderzoek waarbij chromosomale afwijkingen (onder andere trisomie 21) worden opgespoord. Tijdens het maken van een echo wordt via de buik een beetje vruchtwater afgenomen. Dit gebeurt meestal bij een zwangerschapsduur rond de zestien weken. De cellen uit het vruchtwater worden gekweekt, zodat zij zich vermeerderen. Deze cellen worden dan onderzocht op chromosoomafwijkingen. Ook wordt er gekeken naar de hoogte van het eiwit alfa-foeto-proteïne (AFP). Is de hoeveelheid van dit eiwit te hoog, dan kan er sprake zijn van een open rug of open schedel. De uitslag is meestal na drie weken bekend. Het risico op een miskraam als gevolg van de vruchtwaterpunctie is 0,3-0,5%. De vruchtwaterpunctie wordt alleen uitgevoerd op indicatie en wordt dus vergoed door de zorgverzekering.

9. Wanneer kom ik in aanmerking voor een vlokkentest of vruchtwaterpunctie?

Als uit de nekplooimeting of combinatietest een verhoogde kans op een chromosoomafwijking blijkt of als je aan (een van de) volgende criteria voldoet:

  • Als je in de 18e week van de zwangerschap 36 jaar of ouder bent.
  • Als er erfelijke aangeboren afwijkingen in de familie voorkomen (het is belangrijk dit aan ons te melden).
  • Als er andere risicofactoren aanwezig zijn, zoals bijvoorbeeld bepaald medicijn- of drugsgebruik.

10. Waartoe dient de 20-weken echo (SEO of structurele echo)?

Bij deze echo wordt gekeken naar de ontwikkeling van de organen van de baby en de ligging van de placenta (moederkoek). Ook wordt gekeken of de ongeboren baby goed groeit en of er voldoende vruchtwater aanwezig is. Vaak kan het geslacht gezien worden, maar er wordt altijd eerst gevraagd of je het wilt weten. Er worden geen filmopnames gemaakt. Een enkele keer wordt een aangeboren afwijking nog niet opgemerkt omdat deze pas later in de zwangerschap ontstaat of niet goed te zien is. Ook gaan chromosoomafwijkingen niet altijd gepaard met afwijkingen die op een echo zichtbaar zijn. Het onderzoek is dan ook nooit een garantie dat de baby gezond is.

11. Waarom wordt een termijnecho gemaakt?

De termijnecho wordt rond tien tot twaalf weken zwangerschap gemaakt. Het is bedoeld om de uitgerekende datum te bepalen. Bij deze echo wordt geen nekplooimeting gedaan.

12. Welke echo’s worden vergoed door mijn zorgverzekering?

De termijnecho en de 20-weken echo (SEO of Stucturele Echo) worden standaard vergoed.
Een groeiecho of liggingsecho worden niet standaard vergoed en krijg je alleen op medische indicatie. Wil je deze echo’s zonder medische indicatie toch laten maken? Dan kun je uiteraard tegen betaling bij ons terecht.

13. Wat is een kraampakket?

Sommige zorgverzekeraars verstrekken een kraampakket. Wij raden je aan om het pakket te controleren op volledigheid:

  • pak maandverband (2x);
  • pak kraamverband (2x, bij thuisbevalling 3x);
  • 2 kraammatrassen (grootste maat) ( dit zijn celstofmatten);
  • (minimaal) 10 celstofmatjes;
  • 2 pakjes steriele gaasjes 16/16;
  • (minimaal) 10 steriele gazen 10/10;
  • 50 cc alcohol 70%;
  • 250 gram zigzagwatten;
  • 1 (pompje vloeibare) desinfecterende zeep;
  • navelklem.

14. Wat heb ik, naast het kraampakket, nodig bij een thuisbevalling?

  • 2 lege emmers;
  • 2 vuilniszakken;
  • 2 babykruiken;
  • 10 katoenen hydrofiele luiers;
  • 10 grote steriele gazen (10/10);
  • rol toiletpapier / tissues;
  • eventueel een strijkplank om materialen op te zetten;
  • 1 (staande) lamp (75 watt, niet gekleurd), anders eventueel een zaklamp met batterijen;
  • een ‘vluchtkoffertje’ met daarin verzekeringspapieren, nachthemd, schone kleding, ondergoed, ochtendjas, (bad)slippers, babykleertjes, toiletartikelen en eventueel foto- en filmcamera voor het geval je toch nog onverwacht naar het ziekenhuis moet (zie ook ziekenhuisbevalling);
  • fototoestel / videocamera;
  • babykleertjes;
  • digitale thermometer (geen oorthermometer!).

15. Wat heb ik nodig bij een ziekenhuisbevalling?

  • een tas met persoonlijke spullen voor moeder en baby, met daarin babykleertjes, toiletartikelen, schone kleding, ochtendjas, voldoende nachthemden en ruim ondergoed, denk ook aan passende voedingsbh’s en doucheslippers;
  • de zwangerschapsenvelop met uitdraai van de zwangerschapskaart;
  • Maxicosi / autostoeltje;
  • het ziekenhuiskaartje;
  • verzekeringspasje;
  • indien van toepassing: dieetvoorschriften en medicijnen;
  • neem zo weinig mogelijk geld, sierraden of waardepapieren mee;
  • fototoestel / videocamera / telefoon met evt. opladers.

16. Wat is de hielprik en waarom is die nodig?

Op de vierde of vijfde dag van je kraamtijd komen wij langs om de hielprik bij je baby af te nemen. Bij de hielprik nemen we bloed af bij de baby. Hiermee doen we onderzoek naar erfelijke aandoeningen, zoals PKU, CHT, AGS, Taaislijmziekte en bloedarmoede. Voor meer informatie over de hielprik kun je terecht op www.rivm.nl/hielprik.

17. Ik heb een klacht over VCL. Waar kan ik terecht?

Mocht je klachten of opmerkingen over (een van) ons hebben, dan staan wij hier open voor om dit met je te bespreken. Mocht dit niet baten, dan kun je je klacht voorleggen aan de Klachtencommissie van de Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen (www.knov.nl).

© Copyright Verloskundig Centrum Lansingerland | ROB Reclame